Warm water besparen in de badkamer verlaagt niet alleen je waterverbruik. Er is ook minder gas, stroom of warmte nodig om het water op temperatuur te brengen. Vooral onder de douche valt veel te winnen. Met een paar kleine aanpassingen kun je direct beginnen, zonder dat je de hele badkamer hoeft te verbouwen.
In dit artikel lees je welke maatregelen het meeste effect hebben, hoe je het verbruik van je douchekop meet en waarom je de temperatuur van een boiler of combiketel niet zomaar te laag moet instellen.
Dit artikel bevat een affiliatelink. Als je via deze link iets koopt, ontvangt Woonivia mogelijk een kleine vergoeding. Jij betaalt niets extra.
Waarom warm water besparen zoveel verschil maakt
Volgens Milieu Centraal gaat bijna 25 procent van het gasverbruik in huis op aan warm water voor de badkamer en keuken. Gebruik je een elektrische boiler, warmtepomp of warmtenet, dan kost het verwarmen van water geen of minder gas, maar nog steeds energie.
Minder warm water gebruiken levert daarom een dubbele besparing op:
- Je gebruikt minder drinkwater
- Je gebruikt minder energie om het water te verwarmen
- Je warmwatertoestel hoeft minder lang te werken
- Je verlaagt de belasting van je installatie
De douche is meestal de beste plek om te beginnen, omdat daar gedurende meerdere minuten achter elkaar warm water stroomt.
1. Breng je douchetijd terug naar vijf minuten
Korter douchen is de eenvoudigste manier om warm water te besparen in de badkamer. Zet een timer op vijf minuten of gebruik een korte afspeellijst als geheugensteun. Je hoeft daarvoor niets aan te schaffen en merkt het verschil direct in het waterverbruik.
Wat bespaar je met drie minuten korter douchen?
Stroomt er 9 liter water per minuut uit je douchekop? Dan gebruik je tijdens acht minuten douchen ongeveer 72 liter water. Bij vijf minuten is dat ongeveer 45 liter. Je bespaart in dit voorbeeld 27 liter per douchebeurt, plus de energie die nodig zou zijn om dat water te verwarmen.
De werkelijke besparing hangt af van je douchekop, watertemperatuur en warmwatertoestel.
2. Kies een waterbesparende douchekop
Een waterbesparende douchekop geeft een comfortabele straal met minder water. Als richtlijn geldt dat er maximaal 7,2 liter water per minuut doorheen stroomt bij een waterdruk van 3 bar. Een grote regendouche kan aanzienlijk meer water gebruiken.
Let bij het kiezen op:
- Het aantal liters per minuut
- De aansluiting op je bestaande doucheslang of doucheset
- De minimale waterdruk die nodig is
- Geschiktheid voor je boiler, cv-ketel of doorstroomtoestel
- Een straalstand die je prettig vindt
Heb je een toestel dat een minimale doorstroming nodig heeft? Controleer dan vóór aankoop de handleiding van het toestel en de productspecificaties van de douchekop.
Bekijk waterbesparende douchekoppen bij bol.com
3. Meet hoeveel water je douchekop gebruikt
Weet je niet hoeveel liter je huidige douchekop doorlaat? Dat kun je eenvoudig meten met een emmer en een timer.
Zo meet je het doucheverbruik
- Zet de douche op de stand die je normaal gebruikt
- Vang het water precies 30 seconden op
- Meet hoeveel liter er in de emmer zit
- Vermenigvuldig de uitkomst met twee
Vang je in 30 seconden 5 liter op? Dan gebruikt de douche ongeveer 10 liter per minuut. Met deze meting kun je beter beoordelen of een waterbesparende douchekop zinvol is.
4. Zet de douche uit tijdens inzepen en shampooën
Laat het water niet doorlopen wanneer je het even niet nodig hebt. Zet de douche uit tijdens het inzepen, shampooën of aanbrengen van conditioner. Vooral bij langer haar kan dit enkele minuten stromend warm water schelen.
Vind je het vervelend dat je daarna opnieuw de juiste temperatuur moet zoeken? Een thermostatische douchekraan maakt het makkelijker om snel terug te keren naar dezelfde temperatuur.
5. Douche iets minder warm
Hoe hoger de gewenste watertemperatuur, hoe meer energie nodig is om koud leidingwater op te warmen. Een iets lagere douchetemperatuur kan daarom energie besparen. Het hoeft niet meteen koud te zijn: één kleine stap terug kan al voldoende zijn om te ontdekken wat nog comfortabel voelt.
Let extra op bij jonge kinderen, ouderen en mensen met een gevoelige huid. Een thermostatische kraan met temperatuurbegrenzer helpt om onverwacht heet water te voorkomen.
6. Kies vaker voor een korte douche dan voor een vol bad
Een gevuld bad gebruikt meestal meer warm water dan een korte douche. Hoe groot het verschil is, hangt af van de inhoud van het bad, je doucheduur en het verbruik van de douchekop.
Wil je toch in bad? Vul het dan niet verder dan nodig en laat het water niet doorlopen terwijl je al in bad zit.
7. Gebruik een thermostatische douchekraan
Met een thermostatische kraan stel je vooraf de gewenste temperatuur in. Daardoor hoef je minder lang warm en koud water te mengen voordat de temperatuur prettig is. Dat kan water besparen en voorkomt grote temperatuurschommelingen tijdens het douchen.
Een nieuwe kraan kopen is niet altijd nodig. Werkt je huidige mengkraan goed en heb je de juiste temperatuur snel gevonden, dan zijn korter douchen en een zuinige douchekop waarschijnlijk effectievere eerste stappen.
8. Repareer een lekkende warme kraan of douche
Een kraan of douche die blijft druppelen verspilt ongemerkt water. Gaat het om warm water, dan kan ook energie verloren gaan. Controleer eerst of de kraan volledig sluit. Soms is een versleten rubber, binnenwerk of thermostatisch element de oorzaak.
Kun je de oorzaak niet veilig vaststellen of moet de kraan worden gedemonteerd? Schakel dan een installateur in.
9. Gebruik bij de wastafel alleen warm water als dat nodig is
Voor een korte handeling aan de wastafel bereikt het warme water de kraan soms pas wanneer je alweer klaar bent. Het water dat in de leiding achterblijft, koelt daarna opnieuw af. Gebruik daarom koud of lauw water wanneer warm water geen duidelijke meerwaarde heeft.
Laat de kraan daarnaast niet lopen tijdens:
- Tandenpoetsen
- Scheren
- Inzepen van je handen
- Schoonmaken van de wastafel
10. Controleer de comfortstand van je warmwatertoestel
Sommige combiketels houden continu een kleine hoeveelheid water warm, zodat er sneller warm water uit de kraan komt. Dit wordt vaak een comfortstand genoemd. In de eco-stand duurt het warme water mogelijk iets langer, maar gebruikt het toestel minder energie om water paraat te houden.
Controleer de handleiding of vraag een installateur welke instelling bij jouw toestel past. Verander geen technische instellingen als je niet zeker weet wat ze doen.
Zet een boiler of combiketel niet te laag
Besparen op warm water betekent niet dat je de temperatuur van opgeslagen warm water onbeperkt kunt verlagen. Het RIVM adviseert om een boiler of combiketel op ten minste 60 °C af te stellen om de groei van legionellabacteriën te beperken.
Verwar de temperatuur van het warme tapwater niet met de temperatuur van het water waarmee je woning wordt verwarmd. Dat zijn verschillende instellingen. Vraag bij twijfel advies aan een installateur.
Welke maatregelen hebben de meeste invloed?
Begin met maatregelen die weinig kosten en iedere dag effect hebben:
- Douche maximaal vijf minuten
- Meet het verbruik van je douchekop
- Plaats zo nodig een waterbesparende douchekop
- Zet het water uit tijdens inzepen en shampooën
- Controleer of je warmwatertoestel een eco-stand heeft
Pas daarna hoef je te kijken naar een nieuwe kraan of een groter technisch systeem. Zo voorkom je dat je geld uitgeeft voordat je weet waar je huidige verbruik vandaan komt.
Warm water besparen combineren met andere bespaartips
Warm water is één onderdeel van het totale energieverbruik in huis. Combineer deze maatregelen daarom met andere praktische stappen. Bekijk bijvoorbeeld ook:
- Energie besparen: 10 slimme tips voor thuis
- 7 energiebesparende producten voor thuis
- Energie besparen bij wassen en drogen: 12 praktische tips
Veelgestelde vragen over warm water besparen
Hoeveel liter per minuut gebruikt een waterbesparende douchekop?
Een douchekop geldt als waterbesparend wanneer deze bij 3 bar maximaal 7,2 liter water per minuut doorlaat. Controleer altijd de productspecificaties, omdat de werkelijke doorstroming ook van de waterdruk afhangt.
Past een waterbesparende douchekop op iedere installatie?
Veel douchekoppen gebruiken een standaard aansluiting, maar niet iedere combinatie werkt even goed. Controleer de aansluiting, waterdruk en minimale doorstroming van je boiler, cv-ketel of doorstroomtoestel.
Kan ik mijn boiler op 50 °C zetten om energie te besparen?
Dat wordt afgeraden. Het RIVM adviseert een boiler of combiketel op minimaal 60 °C af te stellen om legionellagroei te beperken. Verander deze instelling alleen volgens de handleiding of op advies van een installateur.
Moet ik koud douchen om energie te besparen?
Nee. Korter douchen en minder liters per minuut gebruiken hebben meestal meer praktisch effect dan jezelf dwingen koud te douchen. Een iets lagere temperatuur kan aanvullend helpen als dat comfortabel blijft.
Conclusie
Warm water besparen in de badkamer begint met inzicht in je huidige gebruik. Meet hoeveel water je douchekop doorlaat en kijk vervolgens naar je douchetijd. Met een douche van vijf minuten, een waterbesparende douchekop en een passende eco-instelling kun je iedere dag water en energie besparen.
Houd daarbij de veiligheid in het oog: zet een boiler of combiketel niet lager dan 60 °C. Zo combineer je zuinig gebruik met een veilige warmwatervoorziening.
